ΕΚΘΕΣΗ

από 8/12/2016 έως 19/03/2017

Robert McCabe. Αναμνήσεις & μνημεία του Αιγαίου

Έκθεση φωτογραφίας παράλληλα με την έκθεση «Κυκλαδική Κοινωνία 5000 χρόνια πριν»

Η ΕΚΘΕΣΗ

Παράλληλα με την έκθεση «Κυκλαδική Κοινωνία 5000 χρόνια πριν» το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης παρουσιάζει, από Δεκέμβριο μέχρι Μάρτιο, την έκθεση φωτογραφίας με τίτλο  «Robert McCabe. Αναμνήσεις & Μνημεία του Αιγαίου».

Η Πρόεδρος του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης Σάντρα Μαρινοπούλου, προσκάλεσε τον Robert McCabe να παρουσιάσει την έκθεση αυτή γνωρίζοντας τις φωτογραφίες του των αρχαιολογικών χώρων αλλά και  τις φωτογραφίες του από εικόνες της καθημερινής ζωής στο Αιγαίο. Οι δύο αυτές θεματικές πλαισιώνουν αρμονικά την έκθεση «Κυκλαδική Κοινωνία 5000 χρόνια πριν».

Η έκθεση του γνωστού φωτογράφου, περιλαμβάνει δύο ενότητες με διαφορετικό θέμα αλλά με κοινό στοιχείο τις ελληνικές θάλασσες και τον ρόλο που διαδραμάτισαν στις κοινωνίες των ανθρώπων στο Αιγαίο ανά τους αιώνες.

Η πρώτη ενότητα με τίτλο «Τα νησιά όπου σταμάτησε ο χρόνος» παρουσιάζει πτυχές της ζωής στο Αιγαίο τις δεκαετίες του 1950 και του 1960.  Τότε που η καθημερινότητα κυλούσε χωρίς ηλεκτρισμό, δρόμους, αυτοκίνητα, τηλέφωνα, τρεχούμενο νερό και οχηματαγωγά πλοία. Οι υποδομές που είχαν στη διάθεσή τους οι άνθρωποι το ’60, δεν φαίνεται να διέφεραν πολύ σε σχέση με αυτές από το αρχαίο παρελθόν. Οι 40 φωτογραφίες αυτής της ενότητας καλύπτουν τέσσερα θέματα: γιορτές, γυναικείες ασχολίες, ανδρικές ασχολίες και εργασία στη θάλασσα.

Η δεύτερη ενότητα με τίτλο «By the Sea, by the Beautiful Sea»,  με 33 φωτογραφίες, παρουσιάζει παραθαλάσσιους αρχαιολογικούς χώρους. Οι περισσότερες είναι βγαλμένες το 1954 και το 1955, όταν οι χώροι αυτοί ελάχιστα είχαν αλλάξει σε σχέση με τις περιγραφές των περιηγητών που επισκέφθηκαν την Ελλάδα τον 19ο αιώνα. Τα πιο πολλά από τα σημεία αυτά  έχουν μακρά ιστορία, κάποια ως θρησκευτικοί χώροι, άλλα ως εμπορικά κέντρα και άλλα για τη στρατηγική τους σημασία. Το νήμα που τα ενώνει, ωστόσο, είναι η παραλιακή τους θέση. Μεταξύ των χώρων αυτών είναι η Περαχώρα, η Μεθώνη, η Δήλος, η Ρόδος, η Κως, η Πύλος, η Σαντορίνη και το Σούνιο.

ΕΙΚΟΝΕΣ

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ROBERT MCCABE

Τα νησιά όπου σταμάτησε ο χρόνος. 
{Σκηνές ιστορικής συνέχειας στο Αιγαίο.}


Επί σχεδόν 5000 χρόνια, από το 3000 π.Χ μέχρι πρόσφατα, λίγα άλλαξαν στα νησιά του Αιγαίου ως προς τις υποδομές και τους πόρους που είχε στη διάθεσή του ο άνθρωπος.

____



Όταν επισκέφθηκα για πρώτη φορά τα νησιά το 1954 γενικά τα σπίτια δεν
διέθεταν τηλέφωνο, τηλεόραση, ύδρευση. Οι δρόμοι και το τσιμέντο
σπάνιζαν και δεν υπήρχε ηλεκτρικό, αυτοκίνητα, αεροδρόμια, φεριμπότ ή
τρακτέρ.
Το κάθε νησί έπρεπε να ζήσει με τους πόρους που διέθετε σε καλλιεργίσιμη γη και νερό, που συμπληρώνονταν από τιην αλιεία και το εμπόριο και από τα εμβράσματα των ξενιτεμένων. Υπήρχε μια ισορροπία στη ζωή των νησιών βασισμένη στις δυνατότητές τους.

____


Ίσως η μελέτη της ζωής τη δεκαετία του 1950 να μας δώσει μια αναπάντεχη ιδέα για κάποιες πλευρές της ζωής των ανθρώπων της 3ης Χιλιετίας π.Χ - και αυτός είναι ο σκοπός των εικόνων που παρουσιάζονται εδώ.

____


Robert McCabe

By the sea. By the Beautiful Sea*
{Παραθαλάσσιοι αρχαιολογικοί χώροι στην Ελλάδα}

____

Οι παραθαλάσσιες τοποθεσίες ήταν ελκυστικές ήδη από τότε που πρωτοκατοικήθηκε το Αιγαίο. Εξασφάλιζαν εύκολη πρόσβαση τόσο στην τροφή που παρέχει η θάλασσα όσο και στο εμπόριο και τη ναυτιλία. 



Από στρατηγική σκοπιά, οι παραθαλάσσιες οχυρές θέσεις γίνονταν ορμητήρια για την κατάκτηση, τη διοίκηση και την προστασία της ενδοχώρας.

____


Κατά περιόδους η πειρατεία έκανε τις ακτές επικίνδυνες, και τότε οι οικισμοί μετακινούνταν στα ενδότερα, με τα σπίτια τους συχνά κρυμμένα σε κοιλάδες ή πίσω από κορυφογραμμές.


Η συνήθης συνύπαρξη βουνών και θαλασσών δημιουργεί τοπία μεγαλόπρεπα και συχνά φωτογενή στην Ελλάδα. Αν προστεθεί και το συστατικό ενός αρχαίου ερειπίου έχουμε ένα υλικό εξαιρετικά ελκυστικό για τον φωτογράφο.


Αυτή η μικρή επιλογή παραθαλάσσιων ελληνικών τόπων καλύπτει ένα ευρύ φάσμα της ελληνικής ιστορίας και κάθε είδους εγκαταστάσεις, μεσαιωνικά κάστρα, θρησκευτικούς χώρους, αρχαίες πόλεις, εμπορικά κέντρα, πεδία μαχών.

____


*«Πλάι στη Θάλασσα, την Όμορφη Θάλασσα»: τίτλος δημοφιλούς τραγουδιού του 1914, σε στίχους Harold Atteridge και μουσική Harry Carroll.
 
____

Robert McCabe